Опсерваторијата Ла Сила на ЕЅО во пустината Атакама во Чиле во текот на ноќта во отсуство на Месечината.
Би требало да биде многу темно, но чудни зелени и црвени бои можат да се видат на ноќното небо.
Каков е овој мистериозен сјај и дали истите стануваат се почести?
Ова е ESOcast! Врвна технологија и животот зад кулисите на ЕЅО, Европската Јужна Опсерваторија.
Сонцето постојано ја бомбардира земјината атмосфера со радијација со различна бранова должина.
Соларната ултра - виолетова светлина ги уништува молекулите на кислород и азот во текот на денот
што иницира серија од сложени хемиски реакции. Како резултат на ова доаѓа до формирање на нови молекули, како озон.
Во текот на ноќта, некои од овие молекули земаат учество во други реакции,
што предизвикува емисија на светлина. Овој процес е познат како хемолуминисценција.
Резултатот од овој процес е видлив на ноќното небо како чудно светење, уште познато и како светење во воздухот.
Боите на светењето во воздухот се невидливи за човечкото око
но истите можат да се видат на фотографии со широк агол.
Понекогаш, светењето во воздухот се појавува како слабо еднобојно светење на хоризонтот
но понекогаш може да ги менува своите бои и форма.
Зелениот слој од светењето во воздухот се појавува на надморска височина од 100 километри.
Вака излгеда светењето во воздухот погледнато од Меѓународната Вселенска Станица.
Помалку сјајната црвена боја се појавува на надморска височина од 150 до 300 километри.
Опсегот, бојата и сјајноста на светењето на воздухот зависи од времето и местото,
и истите зависат од повеќе фактори. На пример, црвениот сјај вообичаено е најсјаен
на почетокот на ноќта. Околу полноќ и подоцна, црвениот сјај вообичаено е послаб.
Серо Паранал, домот на Многу Големиот Телескоп, се наоѓа веднаш под
Јужната Атлантска Аномалија. Во овој дел од земјиното магнетно поле, кое ги спречува честичките
да дојдат до земјината површина, е послабо и повеќе соларни честички се судираат со земјината атмосфера.
Ова може да придонесе за појава на посјајно светење во воздухот.
Светењето во воздухот може да се јави во чудни формации наречени гравитациони бранови.
Тие се создаваат под влијание на воздушниот притисок кој се зголемува со зголемување на надморската височина.
Причините за појавата на светењето во воздухот се познати, но зошто се почесто го гледаме овој феномен
на сликите направени од ЕЅО во Чиле во последните пет години?
Дали светењето во воздухот станува вообичаена појава?
Дали причината за тоа лежи во промената на времето на глобално ниво?
Одговорот не е јасен.
Неодамнешниот брз развој на дигиталните камери изгледа има некое влијание,
бидејќи истиот ни овозможува почесто да ги регистрираме најслабите сигнали.
Но исти камери можат да регистрираат различни состојби на ноќното небо во период од неколку недели.
Бидејќи светење во воздухот е предизвикано од ултра - виолетовата светлина од Сонцето,
промените во соларните активности можат да имаат големо влијание врз сјајноста на светењето во воздухот.
Сонцето минува низ периоди на мала и голема активност во период од 11 години и тоа беше многу активно во последните неколку години.
Ова изгледа е главната причина за неодамнешниот пораст во бројот на светења во воздухот.
Последниот циклус на соларна активност коиндицира со развојот на поосетливи дигитални фотографии,
ни овозможија да ја добиеме најдеталната слика од овој чуден феномен.
Светењето во воздухот може да биде прекрасно и фотогенично, но исто така може да има влијание врз научните опсервации.
Одредени типови на светење во воздухот можат да се забележат во позадина на инфра - црвени фотографии
направени со телескопот VISTA.
Како и да е, светењето во воздухот е карактеристика на ноќното небо над локациите на ЕЅО.
Дури и во најтемните места на планетата, небото никогаш не е целосно темно.
Транскрипција на ЕЅО, превод на Андреј Стојчевски.